कलम करणे .

कलमाचे पाच प्रकार आहेत .

१)छाट कलम 

२)दाब कलम 

३)गुटी कलम 

४)पाचार कलम 

५)डोळा भरणे.
   

१ छांट कलम : जास्वंदाच्या फ्हान्द्या घेतल्या त्याचा २० cm लांब घेतली  एक बाजूने तिरका काप घेतला. नंतर ती फांदी  पिशवित लावली .
२ गुटी कलम : एका झाडाच्या फांदीला ४-५ cm लांबीची साल काढली . त्यावर शेवाळ लाऊन प्लास्टिकच्याकागदाने बांधले.
३ डोळा भरणे : एका  वेगळ्या जातीच्या गुलाबाचा डोळा घेतला तो दुसऱ्या गुलाबाच्या फांदीची २_ cm वरचा  सालीचा भाग चाकूने काढला  त्या जागेवर तो डोळा लावला त्यवर प्लास्टिकने बांधले .